Đáp án đề thi tham khảo tốt nghiệp 2023 môn Văn

Xuất bản ngày 01/03/2023 - Tác giả:

Đáp án đề thi tham khảo tốt nghiệp 2023 môn Văn chi tiết, các em cùng tham khảo bài đọc hiểu chính mẹ đẻ anh hùng và truyền thuyết

Đáp án đề thi minh họa tốt nghiệp THPT 2023 môn Văn được giải chi tiết sẽ giúp các em tham khảo để ôn tập chuẩn bị tốt cho kỳ thi tới.

Xem thêm chi tiết đáp án đề thi Văn THPT Quốc gia 2021 và barem điểm.

Đáp án đề thi văn THPT quốc gia 2022 và Barem chấm điểm

Đề minh họa tốt nghiệp THPT môn Văn 2023

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

ĐỀ THI THAM KHẢO

KỲ THI TỐT NGHIỆP TRUNG HỌC PHỔ THÔNG NĂM 2023

Bài thi: NGỮ VĂN

Thời gian làm bài: 120 phút, không kể thời gian phát đề

I. ĐỌC HIỂU (3,0 điểm) Đọc đoạn trích:

chính mẹ đẻ anh hùng và truyền thuyết

từ túp lều lợp lá lợp tranh

cắt cuống nhau bằng lưỡi liềm

bàn chân thô quanh năm bùn lấm chưa một lần ướm qua sử sách

tập con bước vịn vào ca dao tục ngữ

dù uống nước đâu lòng vẫn nhớ nguồn thương từ cái kiến con ong

tím ruột bầm gan thù bọn ác

dân tộc tôi khi đứng dậy làm người

là đứng theo dáng mẹ

“đòn gánh tre chín dạn hai vai” (1)

mùa hạ gió Lào quăng quật

mùa đông sắt se gió bấc

dân tộc tôi khi đứng dậy làm người

mồ hôi vã một trời sao trên đất

trời sao lặn hóa thành muôn mạch nước

chảy âm thầm chảy dọc thời gian

(1) Câu thơ của Nguyễn Du.

(Trích Những người đi tới biển, Thanh Thảo, NXB Quân đội Nhân dân, 2004, tr. 53-54)

Thực hiện các yêu cầu sau:

Câu 1. Xác định thể thơ của đoạn trích.

Câu 2. Chỉ ra những từ ngữ diễn tả đời sống nghèo khó, vất vả của người mẹ trong đoạn thơ:

chính mẹ đẻ anh hùng và truyền thuyết

từ túp lều lợp lá lợp tranh

cắt cuống nhau bằng lưỡi liềm

bàn chân thô quanh năm bùn lấm chưa một lần ướm qua sử sách

Câu 3. Nêu nội dung của hai dòng thơ:

tập con bước vịn vào ca dao tục ngữ

dù uống nước đâu lòng vẫn nhớ nguồn

Câu 4. Nhận xét về hình ảnh dân tộc Việt Nam được thể hiện trong đoạn trích.

II. LÀM VĂN (7,0 điểm) 

Câu 1 (2.0 điểm) 

Từ nội dung đoạn trích ở phần Đọc hiểu, hãy viết một đoạn văn (khoảng 200 chữ) trình bày suy nghĩ của anh/chị về sức mạnh của tinh thần vượt khó trong cuộc sống.

Câu 2 (5,0 điểm) 

Trong Việt Bắc, nhà thơ Tố Hữu viết:

Ta về, mình có nhớ ta

Ta về, ta nhớ những hoa cùng người.

Rừng xanh hoa chuối đỏ tươi

Đèo cao nắng ánh dao gài thắt lưng.

Ngày xuân mơ nở trắng rừng Nhớ người đan nón chuốt từng sợi giang.

Ve kêu rừng phách đổ vàng

Nhớ cô em gái hái măng một mình

Rừng thu trăng rọi hòa bình

Nhớ ai tiếng hát ân tình thủy chung.

(Ngữ văn 12, Tập một, NXB Giáo dục Việt Nam, 2020, tr. 111)

Anh/Chị hãy phân tích đoạn trích trên; từ đó, nhận xét về lẽ sống ân nghĩa được thể hiện trong đoạn trích.

-HẾT-

Thí sinh không được sử dụng tài liệu. Cán bộ coi thi không giải thích gì thêm.

Đáp án đề tham khảo tốt nghiệp THPT 2023 môn Văn

(Đáp án chỉ mang tính chất tham khảo)

I. Đọc hiểu

Câu 1: Thể thơ tự do.

Câu 2: Từ ngữ diễn tả đời sống nghèo khó của mẹ:  túp lều, lợp lá lợp tranh, lưỡi liềm, bàn chân thô, bùn lấm.

Câu 3: Nội dung: Câu thơ như một lời nhắc nhở thế hệ sau phải biết giữ gìn truyền thống của dân tộc, biết ghi nhớ và biết ơn giá trị, công lao mà thế hệ đi trước đã để lại cho chúng ta.

Câu 4: Nhận xét hình ảnh dân tộc Việt Nam:

- Con người Việt Nam phải sống trong muôn vàn khó khăn, vất vả.

- Nhưng ở họ vẫn ngời sáng phẩm chất, tinh thần tốt đẹp: lòng biết ơn, sự kiên cường, nước, căm thù giặc sâu sắc.

- ....

II. Làm văn

Câu 1:

Yêu cầu chung:

- Xác định đúng vấn đề nghị luận: Sức mạnh của tinh thần vượt khó trong cuộc sống.

- Viết đúng hình thức đoạn văn, số lượng chữ, không mắc lỗi dùng từ, đặt câu.

Yêu cầu cụ thể: Bài viết cần đảm bảo các ý sau:

*Giới thiệu vấn đề nghị luận: Sức mạnh của tinh thần vượt khó trong cuộc sống.

- Giải thích: Tinh thần vượt khó có thể hiểu là sẵn sàng đối mặt với khó khăn, thử thách trong cuộc sống, không chùn bước khi gặp thất bại.

- Những người có tinh có tinh thần vượt khó ắt sẽ vươn đến thành công.

*Bàn luận

- Người có tinh thần vượt khó sẽ không dễ dàng buông xuôi khi gặp khó khăn. Họ sẽ tìm cách giải quyết vấn đề, biến nguy thành cơ, biến khó khăn thành động lực.

- Ý nghĩa của tinh thần vượt khó trong cuộc sống:

+ Người có tinh thần vượt khó sẽ đạt được nhiều thành tựu cuộc sống.

+ Người có tinh thần vượt khó sẽ không dễ dàng bỏ qua các cơ hội. cách giải quyết

+ Người có tinh thần vượt khó cũng sẽ là tấm gương sáng, truyền cảm hứng đến những người xung quanh.

- Chứng minh: HS lấy dẫn chứng phù hợp. (thầy Nguyễn Ngọc Ký,  Nguyễn Sơn Lâm – chinh phục Phan xi păng bằng nạng gỗ, Trạng nguyên Mạc Đĩnh Chi, Đoàn Phạm Khiêm - Người soạn từ điển cho trẻ câm điếc ....)

*Kết thúc vấn đề: Khái quát lại vai trò, tầm quan trọng của tinh thần vượt khó; đồng thời rút ra bài học cho bản thân mình.

Câu 2. 

Yêu cầu hình thức:

- Thí sinh biết kết hợp kiến thức và kĩ năng làm nghị luận văn học để tạo lập văn bản.

- Bài viết phải có bố cục đầy đủ, rõ ràng; văn viết có cảm xúc; diễn đạt trôi chảy, đảm đảm tính liên mắc lỗi chính tả, từ ngữ, ngữ pháp.

Yêu cầu nội dung:

I. Giới thiệu chung

- Tố Hữu là lá cờ đầu của nền văn nghệ cách mạng Việt Nam hiện đại. Nội dung thơ Tố Hữu hướng tới những sự kiện cách mạng của dân tộc trong thế kỉ XX.

- Bài thơ Việt Bắc ra đời sau kháng chiến chống thực dân Pháp thắng lợi năm 1954; được coi là một thi phẩm xuất sắc, tiêu biểu cho phong cách nghệ thuật thơ Tố Hữu.

* Đoạn thơ là lời người đi để khẳng định lòng thủy chung với Việt Bắc.

- Khái quát vấn đề: Phân tích đoạn thơ từ đó nhận xét về lẽ sống ân nghĩa được thể hiện trong đoạn trích.

Xem thêm ngay bài văn mẫu phân tích bức tranh tứ bình trong bài thơ Việt Bắc đặc sắc.

II. Phân tích

* Luận điểm 1: Bức tranh mùa đông

- “Rừng xanh hoa chuối đỏ tươi”: sử dụng bút pháp chấm phá: nổi bật trên nền xanh rộng lớn của núi rừng là màu đỏ của hoa chuối (màu đỏ hoa chuối gợi liên tưởng đến hình ảnh ngọn đuốc xua đi cái lạnh của của núi rừng mùa đông) và màu vàng của những đốm nắng.

- “Đèo cao nắng ánh dao gài thắt lưng”: hình ảnh tia nắng ánh lên từ con dao gài thắt lưng gợi dáng vẻ khỏe khoắn, lớn lao của người lao động, với tâm thế làm chủ thiên nhiên, cuộc sống.

* Luận điểm 2: Bức tranh mùa xuân

- “Ngày xuân mơ nở trắng rừng”: màu trắng tinh khôi của hoa mơ tràn ngập không gian núi rừng, thiên nhiên tràn đầy nhựa sống khi xuân về.

- Người lao động hiện lên với vẻ đẹp tài hoa, khéo léo và cần mẫn: “Nhớ người đan nón chuốt từng sợi giang”, “chuốt từng sợi giang”: hành động chăm chút, tỉ mỉ với từng thành quả lao động của mình.

* Luận điểm 3: Bức tranh mùa hạ

- “Ve kêu rừng phách đổ vàng”: toàn bộ khung cảnh thiên nhiên như đột ngột chuyển sang sắc vàng qua động từ “đổ”

Có thể liên tưởng màu vàng hòa quyện với tiếng ve kêu tưng bừng, đầy sức sống

Cũng có thể chính tiếng ve đã đánh thức rừng phách nở hoa.

- “Nhớ cô em gái hái măng một mình”: “cô em gái” - cách gọi thể hiện sự trân trọng, yêu thương của tác giả với con người Việt Bắc, hình ảnh cô gái hái măng một mình thể hiện sự chăm chỉ, chịu thương chịu khó của con người Việt Bắc.

* Luận điểm 4: Bức tranh mùa thu

- “Rừng thu trăng rọi hòa bình”: ánh trăng nhẹ nhàng chiếu sáng núi rừng Việt Bắc, đó là ánh sáng của “hòa bình”, niềm vui và tự do.

- Con người say sưa cất tiếng hát, mộc mạc, chân thành, có tấm lòng thủy chung, nặng ân tình.

* Đánh giá chung:

- Nêu cảm nhận chung về bức tranh tứ bình: Nghệ thuật tứ bình tạo sự cân đối hài hòa và có tác dụng khắc họa toàn diện vẻ đẹp của đối tượng, bốn bức tranh trên tôn lên giá trị của nhau, không thể tách riêng, chúng là bức tranh tuyệt sắc có sự hòa quyện giữa con người và thiên nhiên.

2. Nhận xét về lẽ sống ân nghĩa được thể hiện trong đoạn trích.

- Lẽ sống ân nghĩa được thể hiện thông qua nỗi nhớ, sự lưu luyến, bịn rịn trong giây phút chia tay giữa đồng bào miền núi và các cán cán bộ khi trở về Hà Nội.

- Lẽ sống ân nghĩa còn được thể hiện thông qua sự mường tượng của tác giả về những kỉ niệm, sự gắn bó, giúp đỡ của những đồng bào trong suốt quá trình sống và chiến đấu của các chiến sĩ ở chiến khu Việt Bắc.

-> Lẽ sống ân nghĩa chính là một nét đẹp truyền thống của nhân dân ta, nó tạo nên sự liên kết giữa con người với con người, góp phần gây dựng nên mạnh đại đoàn kết toàn dân.

III. Kết luận

- Khái quát lại vấn đề.

- Giá trị nội dung, nghệ thuật.

Xem đầy đủ đáp án đề tham khảo tốt nghiệp thpt 2023 của bộ GD&ĐT.Trên đây là toàn bộ nội dung đề thi và đáp án đề minh họa môn Văn 2021 được Đọc Tài Liệu chia sẻ. Chúc các em ôn tập tốt và đạt kết quả cao trong kỳ thi.

Bạn còn vấn đề gì băn khoăn?
Vui lòng cung cấp thêm thông tin để chúng tôi giúp bạn
Hủy

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM